Jesteśmy niezależnym, apolitycznym i samorządnym stowarzyszeniem polskich sędziów.
Naszą główną misją jest obrona wolności i praw obywatelskich, fundamentu demokratycznej Polski, należącej do Unii Europejskiej.
Działamy od ponad 25 lat, w tym w międzynarodowych organizacjach sędziowskich Skupiamy ponad 3 500 sędziów, najwięcej w Polsce.

Rezolucja tymczasowa Komitetu Ministrów Rady Europy w sprawie wykonywania przez Polskę wyroków Europejskiego Trybunału Praw Człowieka.

Komitet przedstawił stanowisko wynikłe z oceny wykonywanie wyroków ETPCz w sprawach dotyczących reform podważających niezależność sądownictwa w Polsce, które w szczególności doprowadziły do: naruszenia prawa do sądu ustanowionego ustawą, ponieważ sprawy skarżących były rozpatrywane przez sędziów powołanych po marcu 2018 r. w różnych izbach Sądu Najwyższego w wadliwej procedurze z udziałem Krajowej Rady Sądownictwa,, której brakowało niezależności oraz przedwczesnego zakończenia kadencji skarżących jako wiceprezesów sądu okręgowego na podstawie przepisów tymczasowych (, bez możliwości kontroli sądowej.

Zachęcił władze polskie do szybkiego opracowania środków mających na celu: 

- przywrócenia niezależności KRS poprzez wprowadzenie przepisów gwarantujących polskiemu sądownictwu prawo wyboru sędziów-członków KRS; 

- zajęcia się statusem wszystkich sędziów powołanych w wadliwych procedurach z udziałem KRS w składzie po marcu 2018 r. oraz decyzji podjętych z ich udziałem;

- zapewnienia skutecznej kontroli sądowej uchwał KRS proponujących Prezydentowi RP nominacje sędziowskie, w tym sędziów Sądu Najwyższego, z poszanowaniem również skutku zawieszającego toczącej się kontroli sądowej; 

- zapewnienia, aby kwestie dotyczące poszanowania prawa do sądu ustanowionego ustawą mogły być rozpatrywane bez żadnych ograniczeń lub sankcji za stosowanie wymogów Konwencji; 

- zapewnienia ochrony prezesów i wiceprezesów sądów przed arbitralnymi odwołaniami, w tym poprzez wprowadzenie kontroli sądowej.


 Pełen tekst Rezolucji tymczasowej CM/ResDH(2023)487 opublikowanej 8 grudnia 2023: 

Wykonanie wyroków Europejskiego Trybunału Praw Człowieka

Grupa Reczkowicz (skarga nr 43447/19) oraz Broda i Bojara (skarga nr 26691/18) przeciwko Polsce

(przyjęty przez Komitet Ministrów w dniu 7 grudnia 2023 r. na 1483. posiedzeniu zastępców ministrów)

SkargI:

1. 43447/19 RECZKOWICZ  wyrok z dnia 22/07/2021 ostateczny od 22/11/2021 - Złożony problem

2. 49868/19 DOLIŃSKA-FICEK I OZIMEK wyrok z dnia 08/11/2021, ostateczny od 08/02/2022

3. 1469/20 ADVANCE PHARMA SP. Z O.O. wyrok z dnia 03/02/2022, ostateczny od 03/05/2022

4. 26691/18 BRODA I BOJARA wyrok z dnia 29/06/2021, ostateczny od 29/09/2021 - Złożony problem

Komitet Ministrów, na podstawie art. 46 ust. 2 Konwencji o ochronie praw człowieka i podstawowych wolności, który stanowi, że Komitet nadzoruje wykonywanie ostatecznych wyroków Europejskiego Trybunału Praw Człowieka (zwanego dalej "Konwencją" i "Trybunałem"),

Uwzględniając ostateczne wyroki przekazane Komitetowi przez Trybunał w tych sprawach dotyczących w szczególności reform podważających niezależność sądownictwa w Polsce, które w szczególności doprowadziły do: naruszenia prawa do sądu ustanowionego ustawą, ponieważ sprawy skarżących były rozpatrywane przez sędziów powołanych po marcu 2018 r. w różnych izbach Sądu Najwyższego w wadliwej procedurze z udziałem Krajowej Rady Sądownictwa ("KRS"), której brakowało niezależności (grupa Reczkowicz); oraz przedwczesnego zakończenia kadencji skarżących jako wiceprezesów sądu okręgowego na podstawie przepisów tymczasowych (Broda i Bojara), bez możliwości kontroli sądowej;

Przywołując z poważnym zaniepokojeniem wyrok Trybunału Konstytucyjnego z dnia 10 marca 2022 r. w sprawie K 7/21, w którym uznał on, że art. 6 ust. 1 Konwencji, zgodnie z wykładnią Trybunału Europejskiego zawartą w niniejszych wyrokach, jest niezgodny z Konstytucją RP; oraz że uznał te wyroki za pozbawione wykonalności, ponieważ zostały rzekomo przyjęte przez Trybunał Europejski działający ultra vires;

Przypominając, że w raporcie Sekretarza Generalnego Rady Europy sporządzonym zgodnie z art. 52 Konwencji (SG/Inf(2022)39) stwierdzono, że w wyniku stwierdzenia niekonstytucyjności wyroku w sprawie K 7/21, wynikające z Konwencji zobowiązanie Polski do zapewnienia każdemu, kto podlega jej jurysdykcji, prawa do rzetelnego procesu przed niezawisłym i bezstronnym sądem ustanowionym ustawą nie zostało spełnione; oraz że w celu zapewnienia wykonania swoich zobowiązań międzynarodowych wynikających z art. 1, art. 6 ust. 1 i art. 32 Konwencji, Polska miała obowiązek zapewnić, aby jej prawo wewnętrzne było interpretowane i, w razie potrzeby, zmieniane w taki sposób, aby uniknąć powtórzenia się tych samych naruszeń, zgodnie z wymogami art. 46 Konwencji;

Odnotowując z zainteresowaniem, że słuszne zadośćuczynienie zostało wypłacone we wszystkich tych sprawach, ale zauważając z żalem, że władze nie dostarczyły żadnych innych istotnych informacji na temat środków indywidualnych, dotyczących w szczególności możliwości zgodnego z Konwencją rozpatrzenia wniosków o wznowienie w grupie Reczkowicz lub środków indywidualnych w sprawie Broda i Bojara, które wydają się być powiązane ze środkami ogólnymi;

Przypominając, że głównym problemem prowadzącym do naruszenia art. 6 w grupie spraw Reczkowicz było powołanie sędziów na wniosek KRS w składzie ukonstytuowanym po marcu 2018 r., w ramach z 2017 r., co pozbawiło polskie sądownictwo prawa do wyboru sędziów-członków KRS i umożliwiło ingerencję władzy wykonawczej i ustawodawczej w nominacje sędziowskie; oraz że problem ten systematycznie wpływał na nominacje sędziów wszystkich rodzajów sądów, co może skutkować potencjalnie wielokrotnym naruszeniem prawa do niezależnego i bezstronnego sądu ustanowionego ustawą;

Przypominając, w odniesieniu do sprawy Broda i Bojara, że procedura odwoływania (wiceprezesów) sądów krajowych nadal nie posiada wystarczających zabezpieczeń przed arbitralnymi zwolnieniami, w tym kontroli sądowej;

Odnotowując z głębokim zaniepokojeniem brak informacji na temat jakichkolwiek postępów w zakresie opracowania lub przyjęcia środków ogólnych w grupie Reczkowicz oraz w sprawie Broda i Bojara, a także odnotowując informacje, że nadal dochodzi do nieprawidłowych nominacji sędziowskich z udziałem KRS w niewystarczającym składzie;

PONOWNIE PODKREŚLA swoje stanowisko, zgodnie z którym POLSKA MA BEZWARUNKOWY OBOWIĄZEK NA MOCY ART. 46 KONWENCJI DO PEŁNEGO, SKUTECZNEGO I NIEZWŁOCZNEGO PRZESTRZEGANIA OSTATECZNYCH WYROKÓW TRYBUNAŁU ORAZ ŻE DO POZWANEGO PAŃSTWA NALEŻY USUNIĘCIE WSZELKICH PRZESZKÓD W KRAJOWYM SYSTEMIE PRAWNYM, KTÓRE MOGŁYBY UNIEMOŻLIWIĆ ODPOWIEDNIE ZADOŚĆUCZYNIENIE;

KOMITET MINISTRÓW JEST GŁĘBOKO ZANIEPOKOJONY w tym kontekście faktem dalszego opierania się przez władze na wyroku Trybunału Konstytucyjnego w sprawie K 7/21 jako przeszkodzie w przyjęciu odpowiednich środków o charakterze ogólnym;

KOMITET MINISTRÓW ZACHĘCA ponownie władze polskie do szybkiego opracowania środków mających na celu: 

(i) przywrócenia niezależności KRS poprzez wprowadzenie przepisów gwarantujących polskiemu sądownictwu prawo wyboru sędziów-członków KRS; 

(ii) zajęcia się statusem wszystkich sędziów powołanych w wadliwych procedurach z udziałem KRS w składzie po marcu 2018 r. oraz decyzji podjętych z ich udziałem; 

(iii) zapewnienia skutecznej kontroli sądowej uchwał KRS proponujących Prezydentowi RP nominacje sędziowskie, w tym sędziów Sądu Najwyższego, z poszanowaniem również skutku zawieszającego toczącej się kontroli sądowej; 

(iv) zapewnienia, aby kwestie dotyczące poszanowania prawa do sądu ustanowionego ustawą mogły być rozpatrywane bez żadnych ograniczeń lub sankcji za stosowanie wymogów Konwencji; 

(v) zapewnienia ochrony prezesów i wiceprezesów sądów przed arbitralnymi odwołaniami, w tym poprzez wprowadzenie kontroli sądowej.

KOMITET MINISTRÓW ZWRACA SIĘ PONOWNIE do władz o dostarczenie informacji, o które zwrócił się wcześniej w odniesieniu do wznowienia postępowania krajowego w grupie spraw Reczkowicz;

KOMITET MINISTRÓW ZACHĘCA jednocześnie władze polskie do rozpoczęcia konsultacji na wysokim szczeblu z Sekretariatem w celu zbadania możliwych rozwiązań dotyczących wykonania wyroków w tych sprawach.


Powyższa rezolucja jest efektem decyzji Komitetu Ministrów Rady Europy z posiedzenia, które odbyło sie w dniach 5-7 grudnia, mającego na celu nadzóz nad wykonywaniem wyroków i decyzji Europejskiego Trybunału Praw Człowieka.
Podczas posiedzenia Komitet Ministrów przyjął 41 decyzji dotyczących 23 państw, w tym rezolucje tymczasowe (*) w sprawach dotyczących Albanii, Bośni i Hercegowiny, Polski i Federacji Rosyjskiej.
Komitet przyjął 45 rezolucji końcowych (**) w odniesieniu do 83 wyroków i decyzji Europejskiego Trybunału, dotyczących 20 różnych państw.
Ponadto Komitet przyjął orientacyjną listę spraw, które zostaną rozpatrzone podczas kolejnego posiedzenia poświęconego wykonywaniu wyroków, które odbędzie się w dniach 12-14 marca 2024 r.
Po raz pierwszy, w celu zwiększenia efektywności i przejrzystości procesu nadzoru, Komitet Ministrów opublikował również orientacyjny program prac na rok 2024.
W dokumencie tym podkreślono sprawy, które prawdopodobnie zostaną szczegółowo przeanalizowane na kwartalnych posiedzeniach Komitetu w przyszłym roku w celu nadzorowania wykonywania orzeczeń Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości.
Zgodnie z art. 46 Europejskiej Konwencji Praw Człowieka wyroki Europejskiego Trybunału Praw Człowieka są wiążące dla zainteresowanych państw.
Komitet Ministrów nadzoruje wykonywanie wyroków na podstawie informacji dostarczanych przez zainteresowane władze krajowe, organizacje społeczeństwa obywatelskiego, krajowe instytucje praw człowieka (NHRI) i inne zainteresowane strony.
Uwaga
Po wykluczeniu z Rady Europy w dniu 16 marca 2022 r. Federacja Rosyjska przestała być Wysoką Umawiającą się Stroną Europejskiej Konwencji Praw Człowieka w dniu 16 września 2022 r.
Komitet Ministrów nadal nadzoruje wykonanie przedmiotowych wyroków i ugód, a Federacja Rosyjska jest zobowiązana do ich wykonania.

(*) Rezolucja tymczasowa jest formą decyzji przyjętej przez Komitet Ministrów, mającej na celu rozwiązanie bardziej złożonych sytuacji wymagających szczególnej uwagi.
(**) Rezolucja końcowa to decyzja Komitetu Ministrów, na mocy której decyduje on o zakończeniu nadzoru nad wykonaniem wyroku, uznając, że pozwane państwo przyjęło wszystkie środki wymagane w odpowiedzi na naruszenia stwierdzone przez sąd.

Komunikaty

Media